F-16 Modernizasyonu (Özgür) Projesi

Başlatan 7Skies, Eki 17, 2015, 08:36 ÖÖ

« önceki - sonraki »
Aşağı git

cagribey

#150
Haz 06, 2019, 11:33 ÖÖ Last Edit: Haz 06, 2019, 11:36 ÖÖ by cagribey
Bildiğim kadarıyla anlatayım.

Mekanik ya da manuel uçuş kontrol sistemlerinde pilotun verdiği komut direkt olarak kablo veya push rod denen çubuklar vs ile kontrol yüzeyine yönlendirilir. Fly by wire denilen uçuş kontrol sistemlerinde ise, basitçe, pilot tarafından iletilen komut önce bir bilgisayara gönderilir. Bilgisayarda işlenip gerekli hesaplar yapıldıktan sonra da ilgili eyleyicilere yönlendirilir ve uçağın kontrol yüzeyleri hareket ettirilir.

O bilgisayarı ve bütünüyle uçuş kontrol sistemini tasarlayabilmek için uçağın ne olduğunu bilmek gerekir esasen. Uçağın nasıl bir davranışa sahip olduğunu, yani dinamiğini bilmek gerekir. Bu ise uçağın tasarım başlangıcından itibaren işte aerodinamik analizlerle, rüzgar tüneli testleriyle, uçuş testleriyle vs bir ton şeyle elde edilir, öğrenilir. Uçağın ne olduğunu ve nasıl davrandığını bildikten sonra, tasarlanan kontrol algoritmalarının gerçek zamanlı olarak koşturulması için de çeşitli sensörlerden gelen verilerin filtrelenmesi, işlenmesi gerekir. Gelen verilerin sağlıklı ve anlamlı olması gerekir. Tüm bu süreçlerin tasarımı yoğun emek ister, hele de savaş uçağı gibi tepki sürelerinin kısa olduğu sistemlerin tasarımında.

Bundan hareketle, özetle, @putty'nin dediklerine varılıyor.

İlgi duyan veya detaylı bilgi edinmek isteyen varsa Aircraft Control and Simulation kitabında F-16'nın matematiksel modeli ve simülasyon bilgileri var. Çeşitli kontrol algoritmalarının vs örnekleri var. İnternette pdf dosyası da var.

Mesajı Paylaş
''Bre sorun Nemçelü'ye Lehli'ye,
Ne de çabuk unuttular Muhac'ı''

factoraptor

Türkiyede F16'nın uçuş modelini çıkartıp üzerine FBW sistemi inşa edebilecek kabiliyetin oldugunu dusunuyorum.

Hatta F16lardan salınan uçar mühimmatlar ve takılı ek sistemler için kısmi çalışmalar yapılmıştı.

Kolay değil, ama yapılabilir bir şey. Mesajı Paylaş

uçakçı

Bu konu çok karıştırılıyor ama FBW demek pilot komutlarının yüzeylere mekanik değil, elektronik olarak iletilmesidir. F-16 üzerinden bahsedilen konu ise uçağın unstable olması. Uçak unstable ise stabilleştirmek için bir kontrolcüye (otopilot-uçuş kontrol bilgisayarı/yazılımı) ihtiyacınız var. Bu durumda pilot komutları ve sensör feedback'leri otopilotta işlenir ve uçak kontrol edilir.

Hata şurda; FBW demek illa otopilot olacak demek değildir. Bugün birçok Airbus uçağı FBW olmakla beraber gayet stable uçaklar. Yani uçak unstable ise o bahsedilen hesap kitap işlerinden sonra komutlar iletilir. Uçuş kontrol bilgisayarında "control law" olup olmayacağı stabiliteye bağlı. Kısaca fark bu, yani FBW diye anılan yapı aslında otopilot.

F-16 modeli gayet çarşıda pazarda bulunabilen birşey olmakla beraber bizim bu uçağı modelleyebilecek ve bir kontrolcü tasarlayabilecek yetenekte bir ekibimiz var. Özgür'ün yanı sıra hali hazırda birden fazla FBW jet ve helikopter projesi de yürüyor malum.

Ekstra bilgi: Bu topraklarda stable uçaklar için modelsiz de otopilot geliştirildi ama unstable fighter jet için modelsiz pek oluru yok. Mesajı Paylaş

HDS

Doğru bu konular karışıyor. İyi oldu açıklama. Mesajı Paylaş

petibor

Yıllar önce öbür forumda ben bunu çok daha önce dergide filan okuduğum yarım yamalak aklımda kalan bir şekilde uçaktaki yakıtın azalması bile hesaba katılıyor demiştim. HDS ama o öyle değilki demişti tek cümle. Ama ben okuduğumdan eminim içime hep dert oldu ordaki haksız gol. Bunu demiş meğerse. Benim dediğim FBW değil öbürü demekki. Mesajı Paylaş

FeÇe

Tulga hocam:"Bunlara ek olarak Aselpod, Spews II, Gökdoğan ve Bozdoğan H-H füzeleri, H-Y Mühimmat ailesi, Kement ilavelerine sahip olunacak."
Biz 59 set Spews 2 alacaktık.24 ü block 50 lere takılmıştı.Geçenlerde Ssm paylaşmıştı galiba sayıyı.Geriye kalan 35 set acaba özgürlere mi takılacak?Peki bu mehpod un gecikeceği anlamına mı geliyor?
Öyleyse block 50 ler ne ile uçacak? Ya da spews 2 den kastınız deneme amaçlı bir iki sistem mi? Mesajı Paylaş

ziya

Block 30 lar hava hava muharebeleri için daha elverşli diyorlar,o zaman aesa radar,spews2,göktuğ ailesi,ve tubitak elektronik attack podu ve kement kabiliyetli bir F16 bayağı güzel bir uçak olacak Mesajı Paylaş

FeÇe

Evet,inşallah aksama olmadan tamamlanır.En kritik projelerimizden. Mesajı Paylaş

TULGA

@FeCe;

Hocam kabiliyet babında spews 2'den bahsediyorum. Sonuçta Özgür projesi dahilinde EH olarak kullanılacaktır. Üretimde olanların Blick-50'lere entegrasyonuna devam edilir. Block-30 özgür işi daha tam netleşmedi. Bakalım sorunsuzca tüm block-30'lara uyarlanacak mı yoksa bir test bed şeklinde kalınarak Hürjet'e mi yoğunlaşılacak? Mesajı Paylaş

Yukarı git

Paylaş delicious Paylaş digg Paylaş facebook Paylaş furl Paylaş linkedin Paylaş myspace Paylaş reddit Paylaş stumble Paylaş technorati Paylaş twitter